UYAP'tan bir karar veya dilekçe indirdiğinizde karşınıza ".udf" uzantılı bir dosya çıkar. Çift tıkladığınızda Windows "Bu dosyayı hangi programla açayım?" diye sorar. İşte tam bu noktada birçok avukat takılıyor: UDF dosyası ne Word ne de Adobe Reader ile açılır. Ona özel bir program lazım: UYAP Doküman Editörü.
UDF Formatı Nedir, Neden Var?
UDF (UYAP Doküman Formatı), UYAP altyapısı tarafından üretilen ve imzalanan belgeleri saklamak için tasarlanmış bir formattır. Word veya PDF'in aksine, içine UYAP imzasını gömer ve içerik bütünlüğünü matematik olarak garanti eder. Bu sayede mahkeme kararının yer aldığı bir UDF dosyası, sonradan değiştirilemez (değiştirildiğinde imza geçersiz olur). Bu yüzden UYAP, kararlar ve resmi belgeler için bu formatı tercih eder.
Windows'ta UDF Editör Kurulumu
UYAP Doküman Editörü'nü Windows'a kurmak için:
- UYAP'ın resmi indirme sayfasına gidin.
- İşletim sisteminize uygun (Windows 64-bit) sürümü indirin.
- İndirilen .exe dosyasını çalıştırın.
- Java Runtime Environment'ın kurulu olması gerekir; kurulum sırasında otomatik olarak indirilebilir.
- Kurulum tamamlandıktan sonra .udf uzantılı dosyalar çift tıkla ile açılır hale gelir.
Windows'ta en sık yaşanan sorun Java sürümü uyuşmazlığıdır. Eğer açılmıyorsa, Java'yı güncel sürüme yükseltmek genellikle sorunu çözer.
Mac'te UDF Editör Kurulumu
Mac'te UDF Editör kurulumu Windows'a göre biraz daha zahmetlidir. macOS'un Gatekeeper koruması "tanınmayan geliştirici" uyarısı verir. Adımlar:
- UYAP'ın Mac için UDF Editör paketini indirin (genellikle .dmg formatında).
- DMG dosyasını açıp uygulamayı Applications klasörüne sürükleyin.
- İlk açılışta sağ tıklayıp "Aç" deyin (çift tıklarsanız Gatekeeper engeller).
- "Yine de aç" butonuna basın.
Mac M1, M2, M3 (Apple Silicon) işlemcilerde ek bir konu var: Java'nın ARM uyumlu sürümünün yüklenmiş olması gerekir. Bu konuyu ayrı bir yazıda detaylandırdık.
Linux'ta UDF Editör Kurulumu
UYAP, Linux için resmi paket dağıtmasa da Java tabanlı uygulama olduğundan çoğu dağıtımda çalıştırılabilir:
- OpenJDK 11 veya üzeri kurun.
- UYAP'ın .jar dosyasını indirin (forumlarda resmi linkler paylaşılır).
- Terminalde "java -jar udfeditor.jar" komutu ile çalıştırın.
- .udf dosyalarını bu uygulamayla ilişkilendirmek için dosya yöneticinizden "Birlikte Aç" ayarını yapın.
Linux kullanımı resmi olarak desteklenmediği için her sürümde çalışacağı garanti edilmez. Sorun yaşarsanız geçici çözüm olarak Windows sanal makinesi kullanmak en güvenilir yoldur.
UDF Editör Açıldıktan Sonra Ne Yapabilirsiniz?
UDF Editör basit bir kelime işlemcisi olmanın yanı sıra şu işlevlere sahiptir:
- İmza Doğrulama: Belgenin UYAP üzerinden imzalanıp imzalanmadığını gösterir.
- PDF'e Dönüştürme: "Farklı Kaydet" ile UDF'i PDF'e çevirebilirsiniz. Müvekkille paylaşmak için pratiktir.
- Yeni Dilekçe Hazırlama: UDF editörde yazıp UYAP'a yükleyebilirsiniz.
- Yazdırma: Standart yazıcıdan basabilirsiniz.
UDF Dosyalarınızı Sistemli Saklamak
UYAP'tan indirdiğiniz UDF kararları masaüstünde "karar1.udf, karar2.udf" şeklinde birikmesini önlemek için, dosyaları bir büro yönetim yazılımı içinde dosya numarasıyla ilişkili olarak arşivlemek pratik bir çözümdür. Hukuk Bilgi Sistemi'nde UYAP'tan kendi indirdiğiniz evrakları sistemde organize ederek tüm büro çalışanlarının erişimine açabilirsiniz.
Sıkça Sorulan Sorular
UDF dosyasını Word ile açabilir miyim?
Hayır. UDF formatı Word ile uyumsuzdur; açmaya çalışırsanız bozuk karakterler görürsünüz. Sadece UDF Editör veya UYAP Doküman Editör ile açılır.
UDF Editör ücretli mi?
Hayır, UYAP'ın resmi UDF Editör yazılımı ücretsizdir ve UYAP sitesi üzerinden indirilebilir.
UDF dosyasını PDF'e çevirsem imzası geçerli olur mu?
UDF'in dijital imzası UDF formatına gömülüdür; PDF'e çevirince bu imza taşınmaz. PDF resmi belge olarak değil, görüntüleme amaçlı olur. Resmi süreçte UDF orijinaliyle hareket etmek gerekir.
Linux'ta UDF Editör neden bazen çalışmıyor?
Resmi olarak desteklenmediği için Java sürüm uyuşmazlıkları yaşanır. OpenJDK 11 ve üzeri çoğunlukla sorunsuz çalışır, ancak bazı bağımlılıklar manuel kurulum gerektirebilir.